## Wat is uw situatie?
- Ik wil op gewicht blijven en genoeg voedingsstoffen binnenkrijgen
- Ik zoek recepten, tips en ideeën om eten en drinken makkelijker te maken

## In het kort
Gezond en lekker eten is belangrijk voor lichaam en geest. 1 Gezonde voeding geeft energie, helpt om op gewicht te blijven en draagt bij aan een goed gevoel. 1 Bij de ziekte van Huntington is extra aandacht voor eten en drinken belangrijk. Bijvoorbeeld omdat kauwen of slikken op een gegeven moment lastiger wordt. 2 

## Wat merk ik?
- Regelmatig verslikken in eten en/of drinken 
- Kauwen en slikken kost meer moeite 
- Eten komt moeilijk op de juiste plek in de mond 
- Angst om te slikken of te stikken
- Minder eetlust
- Afvallen

## Wat kan ik doen?
- Bespreek met uw partner of naaste wat u merkt. Ga samen naar een logopedist voor persoonlijk advies
- Er zijn veel handige tips om makkelijker te kunnen eten en drinken. Zoals eten met een kleine lepel in plaats van een vork, rustig eten zonder te praten en zorgen dat er iemand bij u is tijdens het eten. Probeer uit wat voor u het beste werkt 2,3
- Bekijk [deze](https://www.atlant.nl/wp-content/uploads/2019/05/A5-Boekje-Eten-en-Drinken-Huntington-WEBVERSIE-SPREADS.pdf) brochure van Atlant voor praktische tips over eten en drinken
- Wilt u graag zelf koken? Er bestaan fijne kookboeken met makkelijke en aangepaste recepten. Boekentips vindt u [hier](https://www.moeilijkslikken.nl/aangepast-voeding/kookboeken) 
- Maaltijden laten bezorgen? Er zijn organisaties die lekkere en zachte of gepureerde maaltijden aanbieden. Meer informatie vindt u [hier]( https://www.huntington.nl/de-ziekte-van-huntington/praktische-tips/voeding.html) 

## Wanneer contact opnemen?
De logopedist en diëtist kunnen u goed helpen met persoonlijk advies over eten, drinken en slikken. Dit advies wordt afgestemd op wat u nodig hebt. Neem contact op met de logopedist als slikken, eten of drinken lastiger wordt. Neem contact op met de diëtist als u gewicht verliest.

## Meer informatie
Wilt u meer lezen over eten en drinken bij de ziekte van Huntington? Kijk dan eens op het [Huntingtonplein](https://www.huntingtonplein.nl/over-huntington/tips-en-hulpmiddelen/eten-en-drinken/). 

![Line 1.svg](https://huntington-platform-cms-media-prod.s3.eu-central-1.amazonaws.com/Line_1_ef062bead6.svg)

1 [Atlant](https://www.atlant.nl/wp-content/uploads/2019/05/A5-Boekje-Eten-en-Drinken-Huntington-WEBVERSIE-SPREADS.pdf)

2 [Vereniging van Huntington](https://www.huntington.nl/de-ziekte-van-huntington/praktische-tips/voeding.html)

3 [Niet stikken maar slikken](https://link.springer.com/article/10.1007/s12414-019-0013-y)

Ik wil blijven genieten van eten en drinken 

## Wat is uw situatie?
- Ik wil zo lang mogelijk blijven werken
- Ik wil me nuttig blijven maken
- Ik wil goed omgaan met mijn energie

## In het kort
Bij veel mensen met de ziekte van Huntington beginnen de eerste symptomen op het werk. De klachten lijken soms op overbelasting. U kunt bijvoorbeeld sneller moe zijn, slechter slapen, moeite hebben met concentratie of sneller geïrriteerd raken. 1

## Waar komt dit door?
Door de ziekte gaat het denken trager. Daardoor wordt het lastiger om te plannen, te schakelen, dingen te onthouden of meerdere dingen tegelijk te doen. Taken die eerder weinig moeite kostten, vragen nu meer energie. 2

## Wat kan ik doen?
- Bespreek uw situatie en wensen met uw huisarts, bedrijfsarts en leidinggevende
- Kijk samen wat u nodig hebt om prettig te kunnen blijven werken. Soms helpt het om taken aan te passen of uw werk anders in te richten
- Een ergotherapeut kan meedenken over praktische oplossingen op de werkplek 2

![Line 1.svg](https://huntington-platform-cms-media-prod.s3.eu-central-1.amazonaws.com/Line_1_ef062bead6.svg)

1 [Huntington KennisNet Nederland](https://www.hknn.nl/actueel/nieuws-en-blogs/veranderingen-op-het-werk-burn-outklachten-of-huntington-symptomen)

2 [NHG](https://www.nhg.org/sites/default/files/content/nhg_org/uploads/hab_ziekte_van_huntington-def.pdf)

Ik wil blijven meedoen op mijn werk

## In het kort
Autorijden betekent voor veel mensen dat ze vrijheid hebben om te gaan en staan waar ze willen. Veiligheid is daarbij erg belangrijk. In de loop van de ziekte komt een moment dat het beter is om u te laten rijden. Het is vaak moeilijk te bepalen wanneer u niet meer veilig zelf kunt autorijden. Uw partner of naaste kan een rol spelen bij het inschatten van uw rijvaardigheid. Soms kan de ziekte ervoor zorgen dat u het rijden zelf nog als veilig ervaart, maar het in de praktijk toch voor onveilige situaties kan zorgen. 1

## Wat kan ik doen?
Samen met uw partner of naaste kunt u een [zelfscan](https://www.test-it-online.com/test-maken/index.php?nulmID=6597&access_code=cBRU) invullen om te kijken hoe prettig en veilig u zich voelt in het verkeer. Ook kunt u overleggen met uw behandelend arts en met het CBR. 1 Bij het CBR kunt u ook een rijtest doen, om te kijken of u nog veilig kunt rijden.

## Meer informatie
Voor meer informatie over rijvaardigheid bij de ziekte van Huntington kunt u terecht bij de website van het [MUMC](https://info.mumc.nl/pub-633). Ook kunt u voor algemene informatie terecht bij het [CBR](https://www.cbr.nl/nl.htm). 

![Line 1.svg](https://huntington-platform-cms-media-prod.s3.eu-central-1.amazonaws.com/Line_1_ef062bead6.svg)

1 [MUMC](https://info.mumc.nl/pub-633)

Kenniscentrum